Tahvil Getiri Hesaplama — Kupon, Fiyat ve Vadeye Kadar Getiri

Tahvil nasıl hesaplanır?

Nominal tutarı, 100 üzerinden alış fiyatını, yıllık kupon oranını, kupon sıklığını ve vadeye kalan yılı gir. Örnek: 100.000 ₺ nominal tahvili 95 fiyattan aldın (95.000 ₺ ödedin), yıllık kupon %40, 6 ayda bir ödeniyor, vadeye 2 yıl var. Her kupon ödemesi 100.000 × %40 ÷ 2 = 20.000 ₺; 2 yılda 4 kupon, toplam 80.000 ₺. Vadede 100.000 ₺ nominal geri gelir; 95.000 ₺ ödediğin için itfada 5.000 ₺ ek kazanç. Cari getiri, yıllık kuponun ödediğin paraya oranıdır: 40.000 ÷ 95.000 = %42,11. Vadeye kadar getiri (YTM) ise kuponları ve itfa farkını birlikte tek yıllık bileşik orana indirger: bu örnekte dönemlik %22,01 ve yıllık bileşik %48,85. Aynı tahvili 100 fiyattan alsaydın YTM %44'e (dönemlik %20'nin yıllık bileşiği) inerdi; 105'ten alsaydın kuponlar aynı kalır ama itfada 5.000 ₺ kaybedeceğin için getiri düşerdi. Araç her satırı ayrı gösterir; fiyatı değiştirip getirinin nasıl oynadığını anında görürsün.

Kupon oranı, cari getiri ve vadeye kadar getiri aynı şey değildir

Kupon oranı tahvilin üstünde yazan sabit sayıdır ve nominal üzerinden ödenir; senin ne kadar ödediğinle ilgilenmez. 95'ten alan da 105'ten alan da her 6 ayda 20.000 ₺ alır. Cari getiri, bu kuponu ödediğin paraya böler ve ilk yaklaşımı verir; ama vadede nominalin geri geleceğini, yani 95'ten alanın 5.000 ₺ kazanacağını, 105'ten alanın 5.000 ₺ kaybedeceğini hesaba katmaz. Vadeye kadar getiri (YTM) ikisini de içerir: bütün kuponları ve itfa tutarını bugünkü fiyata eşitleyen tek orandır. Tahvilleri birbiriyle ya da vadeli mevduat ile karşılaştırırken bakılması gereken sayı budur.

YTM'nin bir varsayımı vardır: aldığın kuponları aynı oranla yeniden değerlendireceğin kabul edilir. Kuponu harcarsan ya da daha düşük faizle yatırırsan gerçekleşen getirin YTM'nin altında kalır. İkinci incelik fiyat-getiri ilişkisidir: piyasa faizi yükselince eldeki tahvilin fiyatı düşer, çünkü yeni ihraçlar daha yüksek kupon verir; %40 kuponlu tahvilin YTM'si %48,85'e çıkmışsa fiyatı 95'e inmiş demektir. Vadeye kadar tutarsan fiyat oynaması seni ilgilendirmez, nominal geri gelir; ama ara satışta fiyat düşmüşse kupon kazancının bir kısmını kaybedersin. Kısa vadeli ve iskontolu kâğıtlar için bono hesaplama aracı var; oradaki hesapta kupon yoktur, kazanç tamamen iskontodan gelir.

Aynı %40 kuponlu, 6 ayda bir ödemeli, 2 yıllık tahvilin üç farklı alış fiyatında getirileri aşağıda (100.000 ₺ nominal).

Dönemlik getiri, 6 aylık kupon dönemi için çözülen orandır; yıllık bileşik YTM = (1 + dönemlik)² − 1.

TL tahvilde stopaj: devlet mi özel sektör mü, ne zaman alındı?

Bu araç brüt getiriyi gösterir; vergi kesintisi tahvilin türüne ve alış tarihine göre değişir. Gelir Vergisi Kanunu geçici 67. maddesine göre tahvil faizi ve alım-satım kazancı banka ya da aracı kurum tarafından kaynağında stopaja tabidir; 2006/10731 sayılı Karar oranı tam mükellef gerçek kişiler için %10 olarak belirler. Aynı Kararın geçici 4. maddesi, 31 Aralık 2026'ya kadar (bu tarih dâhil) alınan Hazine ve Maliye Bakanlığı Devlet tahvilleri ve Hazine bonoları ile kira sertifikalarında bu oranı %0'a indirir. Yani 2026 içinde aldığın devlet tahvilinde her 20.000 ₺ kupon eline tam geçer; özel sektör (şirket ya da banka) tahvilinde ise %10 kesilir ve 18.000 ₺ geçer. Bankaların ihraç ettiği tahvillerde 31 Ocak 2025'e kadar alınanlar için vadeye göre %10 / %7,5 / %5 indirimli oranlar vardı; o tarihten sonra alınanlar genel %10'a tabidir.

Stopaj bu kazançlar için nihai vergidir: geçici 67. madde kapsamında tevkifata uğrayan tahvil geliri için gerçek kişiler yıllık beyanname vermez, başka gelirler için verilen beyannameye de eklenmez. Bu yüzden özel sektör tahvilinde YTM'yi kabaca 0,90 ile çarparak net getiriyi tahmin edebilirsin: %48,85 brüt YTM, %10 stopajla yaklaşık %44 nete iner; devlet tahvilinde brüt ve net aynıdır. Enflasyon bu hesabın dışındadır; %44 net getirinin satın alma gücü açısından ne ifade ettiğini enflasyon hesaplama aracıyla karşılaştır. Yurt dışında ihraç edilen döviz cinsi tahviller (eurobond) farklı vergi rejimine tabidir ve ayrı araçta hesaplanır.

Bu araç neyi hesaplamaz

• Stopajı düşmez; brüt getiriyi gösterir. Devlet tahvilinde 31/12/2026'ya kadar alınanlarda oran %0, özel sektör tahvilinde %10'dur; net tutar için aracı kurum ekstresine bak.
• İşlemiş faizi (kirli fiyat ile temiz fiyat farkını) ve alım komisyonunu hesaba katmaz; kupon dönemi ortasında alırsan ödediğin tutar 'ödediğin para' satırından yüksek olur.
• Vadeyi kupon dönemi sayısına yuvarlar; 6 aylık kuponlu tahvilde 20 ay için 1,67 yıl yazarsan araç 3 kupon dönemi (18 ay) sayar.
• Değişken kuponlu (TÜFE'ye ya da gösterge faize endeksli) ve enflasyona endeksli tahvillerde ilk kupon oranını sabit varsayar; sonraki kuponlar farklı çıkabilir.
• Kuponların YTM ile yeniden yatırıldığını varsayar; kuponu harcarsan ya da daha düşük faizle değerlendirirsen gerçekleşen getirin buradakinden düşük olur.
• Eurobond gibi döviz cinsi ve yurt dışı ihraçları kapsamaz; onların kur ve vergi hesabı ayrı araçtadır.

Tahvil hakkında sık sorulanlar

Tahvil getirisi nasıl hesaplanır?

İki adımda: kupon geliri = nominal × yıllık kupon oranı, dönem sayısına bölünerek ödenir; vadeye kadar getiri ise bütün kuponları ve vadede alacağın nominali bugün ödediğin fiyata eşitleyen orandır. 100.000 ₺ nominal, %40 kuponlu, 6 ayda bir ödemeli tahvili 95'ten alırsan her 6 ayda 20.000 ₺ alır, vadede 100.000 ₺ geri alırsın; yıllık bileşik getirin %48,85 olur.

Tahvil fiyatı 95 ne demek, neden 100'ün altında?

Fiyat 100 nominal başına ödenen paradır: 95 ise 100.000 ₺ nominal için 95.000 ₺ ödersin, vadede yine 100.000 ₺ alırsın. Piyasa faizi tahvilin kupon oranının üstüne çıkınca fiyat 100'ün altına iner ki yeni alan da piyasa getirisini elde etsin; faiz düşünce fiyat 100'ün üstüne çıkar. Fiyat düştükçe vadeye kadar getiri yükselir: aynı tahvil 100'de %44, 95'te %48,85 YTM verir.

Devlet tahvili faizinden stopaj kesiliyor mu?

31 Aralık 2026'ya kadar (bu tarih dâhil) alınan Hazine ve Maliye Bakanlığı Devlet tahvillerinde stopaj oranı %0'dır (2006/10731 sayılı Karar geçici madde 4); kupon ve itfa kazancı kesintisiz gelir. Bu tarihten sonra alınanlarda Kararın genel %10 oranı geçerli olur. Özel sektör ve banka tahvillerinde oran her durumda %10'dur. Stopaj nihai vergidir, beyanname verilmez.

Tahvil mi vadeli mevduat mı daha çok kazandırır?

Net YTM'yi mevduatın net faiziyle karşılaştır. %40 kuponlu tahvili 95'ten alırsan brüt YTM %48,85; devlet tahvilinde stopaj %0 olduğu için net de %48,85'tür. Aynı dönemde yıllık %45 vadeli mevduat 1 yıla kadar vadede %15 stopajla net %38,25 verir. Fark büyük görünür ama tahvilde fiyat riski vardır: vadeden önce satarsan fiyat düşmüş olabilir; mevduatta anapara sabittir.

Kupon ödemesi ne zaman ve nereye yatar?

İhraç dökümünde yazan kupon tarihlerinde, tahvili sakladığın aracı kurum ya da banka hesabına kendiliğinden yatar; 6 ayda bir kuponlu 2 yıllık tahvilde 4 kupon tarihi vardır. Tahvili kupon tarihinden önce satarsan işlemiş kupon fiyata eklenir ve alıcı öder; kupon tarihinden sonraki gün fiyat kupon kadar düşer. Son kupon vadede nominalle birlikte ödenir.

Kaynaklar

Bu araçtaki oran ve tutarlar aşağıdaki resmî kaynaklardan alınmıştır. Son doğrulama: 18 Eylül 2026.

• GİB — 22/7/2006 tarihli ve 2006/10731 sayılı Karar (Gelir Vergisi Kanunu geçici 67 nci maddesine ilişkin), güncel metin — Madde 1/a-3: (2) ve (3) numaralı fıkralardaki oran tam ve dar mükellef gerçek kişi ve kurumlar için %10 (tahvil faizi ve alım-satım kazancı); geçici madde 4: bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih ile 31/12/2026 arasında (bu tarih dâhil) iktisap edilen Devlet tahvili ve Hazine bonoları ile kira sertifikalarında %0; geçici madde 3: 31/01/2025'e kadar iktisap edilen banka tahvil ve bonolarında vadeye göre %10 / %7,5 / %5
• GİB — 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, geçici madde 67 — (1) ve (2) numaralı fıkralar: menkul kıymetlerin alım-satımı, itfası ve dönemsel getirilerinin tahsilinde banka ve aracı kurumlarca tevkifat (kanuni oran %15, Karar ile %10); (7) numaralı fıkra: tevkifata tabi tutulan kazançlar için gerçek kişilerce yıllık veya münferit beyanname verilmez, diğer gelirler için verilen beyannameye dahil edilmez

Bu araç bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi veya vergi danışmanlığı yerine geçmez. Getiri hesabı brüt tutarlar üzerinden yapılır; stopaj oranları tahvilin türüne, alış tarihine ve Cumhurbaşkanı kararlarına bağlıdır, piyasa fiyatı vadeden önce değişir. Kesin getiri ve vergi durumunuz için aracı kurumunuza ve mali müşavirinize başvurunuz.