Doğum izni ve rapor parası: kaç gün, ne kadar ödenir

Doğum yaklaşınca iki soru aynı anda gelir: işten kaç hafta uzak kalacaksın ve o haftalarda hesabına ne yatacak? İki sorunun cevabı iki ayrı yerden çıkar. Süreyi 4857 sayılı İş Kanunu belirler ve toplam 16 haftadır; o süredeki parayı SGK öder, tekil gebelikte 112 gün üzerinden.

Bu rehber ikisini ayrı ayrı anlatır, çünkü en pahalı yanlış anlama tam bu ayrımda doğar: izinli olduğun günlerde ücreti işverenin ödeme zorunluluğu yoktur. Hesabına geçen tutar günlük kazancının tamamı değil üçte ikisidir ve aradaki üçte birlik farkı önceden görmeyen bütçe dördüncü ayda sıkışır.

Kendi takvimini ve tutarını doğum izni hesaplama aracı gün gün çıkarır. Buradaki anlatım o sonucun arkasındaki kuralları, prim şartını, babanın hakkını ve izin bittikten sonra açılan üç seçeneği açıklar; bütün rakamların dayanağı sayfanın sonundaki resmî kaynaklardır.

16 haftanın 8'i doğumdan önce, 8'i sonra

Kanun süreyi doğum tarihinin iki yanına böler: geriye sekiz hafta, ileriye sekiz hafta. Toplam 16 hafta, gün hesabıyla 112 gün eder. İkiz ya da daha fazla bebek bekliyorsan doğum öncesindeki bölüme iki hafta eklenir ve toplam 18 haftaya, 126 güne çıkar. Doğumdan sonraki sekiz hafta iki durumda da aynı kalır.

Doğum öncesindeki sekiz haftayı baştan kullanmak zorunda değilsin. Sağlığın elveriyorsa ve hekimin yazılı onayı varsa, doğuma üç hafta kalana dek işyerinde kalabilirsin. Bu tercihte hiçbir gün yanmaz: erken kullanmadığın haftalar doğum sonrasına aktarılır, yani izin daha geç başlar ve o kadar geç biter. Sert olan tek sayı üçtür — doğuma üç hafta kaldıktan sonra çalışma seçeneği kapanır.

Gerçek doğum tahminî tarihten şaşarsa takvimin tamamı onunla birlikte kayar. Elinde tahminî tarih yoksa son adet tarihinden gebelik haftası hesaplama aracıyla bul, izin takvimini o tarihe göre kur; yanlış başlangıç günü bütün satırları kaydırır.

Aynı hak, dört tercihte şöyle dağılır:

İkinci ve dördüncü satırda çalışılan haftalar sona aktarıldığı için toplam sütunu değişmez; değişen tek şey iznin bitiş günüdür. Çalışma seçeneği doktor onayına bağlıdır, onay yoksa satır birinci ya da üçüncü hâline döner. SGK'nın ödediği gün sayısı dört satırda da sabittir: 112 gün, çoğul gebelikte 126 gün.

Rapor parasını işveren değil SGK öder

İzinli geçirdiğin 112 günde işverenin sana ücret ödeme yükümlülüğü yoktur. O günlerin karşılığı, resmî adı geçici iş göremezlik ödeneği olan ve günlük konuşmada rapor parası denen ödemedir; kasası SGK'dır. Farkı kapatan işverenler vardır, ama bu bir lütuf değil sözleşme meselesidir: yükümlülük ancak iş sözleşmene ya da toplu iş sözleşmesine yazılmışsa doğar.

İşverenin bu süreçteki asıl görevi para göndermek değil bildirim girmektir. Doktorun düzenlediği istirahat raporu elektronik ortamda Kuruma iletilir, işveren de çalışılmadığına dair bildirimi doldurur. O ekran boş kaldığı sürece ödeme başlamaz; parayı bekleten şey çoğu zaman Kurumun yavaşlığı değil, girilmemiş bu bildirimdir.

Ödenek üç şarta birden bağlıdır. Doğum tarihinden geriye sayılan bir yılda kısa vadeli sigorta prim gün sayın en az 90 olacak, istirahatin başladığı gün sigortalılık niteliğin sona ermemiş olacak ve o süre boyunca çalışmayacaksın. Üçüncüsü en acımasız olanıdır: raporluyken çalışılan günler için ödeme yapılmaz. Son bir yılın gün sayısını e-Devlet'teki hizmet dökümünden okuyup toplamı SGK prim günü hesaplama aracıyla doğrulayabilirsin.

İznin kendisi ise hiçbir prim şartına bağlı değildir. 90 günü tamamlamamış bir kadın işçi 16 haftalık izni yine kullanır, yalnızca o günler için SGK'dan para almaz. Yani "iznim var" ile "param yatacak" iki ayrı sorudur ve ikincisinin cevabı hizmet dökümündedir.

112 günde eline ne geçer? Hesabın üç adımı

Hesap son üç ayın prime esas brüt kazanç ortalamasından başlar — eline geçen net maaş değil, bordrodaki SGK matrahı. O ortalama 30'a bölünür ve günlük kazanç çıkar; günlük ödenek bu tutarın üçte ikisidir. Hastanede yattığın günlerde oran yarıya iner, ama doğum raporları normalde ayakta istirahat olarak düzenlenir, yani çoğu kişi üçte iki tarafındadır.

Günlük kazancın iki ucu 2026'da bellidir: en az 1.101,00 ₺, en çok 9.909,00 ₺. Alt sınır asgari ücretle çalışanı korur, üst sınır yüksek maaşlıyı frenler. Aylık ortalaması 297.270,00 ₺'yi aşan bir çalışan, kazancı ne olursa olsun tavandaki ödeneği alır ve fazlası hesaba katılmaz.

Somut örnek: son üç ayın brüt ortalaması 60.000,00 ₺ olan bir çalışanın günlük kazancı 2.000,00 ₺, günlük ödeneği 1.333,33 ₺'dir. Aylık dille söylemek gerekirse eline ayda yaklaşık 40.000,00 ₺ geçer; 112 günün tamamında SGK'nın yatıracağı toplam 149.332,96 ₺'dir. Aynı 112 günü çalışarak geçirseydi brüt karşılığı 224.000,00 ₺ olacaktı, aradaki 74.667,04 ₺'yi kimse tamamlamaz. Bugünkü brütünün nete nasıl döndüğünü görmek için brütten nete maaş hesaplama aracını aç, karşılaştırmayı o sayı üzerinden yap.

Dört farklı kazanç düzeyinde 112 günün karşılığı ve doğan fark şöyledir:

İlk üç satırda kaybettiğin tutar, aldığın tutarın yaklaşık yarısı kadardır: üçte ikisini alınca geride kalan üçte bir, alınanın yarısına denk gelir; kuruş farkları günlük ödeneğin yuvarlanmasından doğar. Dördüncü satırda tavan devreye girer — aylık ortalaması 297.270,00 ₺'yi geçen herkes için 112 günlük toplam 739.872,00 ₺'de durur ve fark hızla büyür. Çoğul gebelikte gün sayısı 126 olduğundan üçüncü sütun yaklaşık %12,5 yükselir.

İzin bitti, sırada üç seçenek var

112 gün dolduğunda üç ayrı hak açılır ve üçü aynı anda kullanılmaz. Birincisi süt iznidir: çocuk bir yaşını doldurana kadar günde toplam bir buçuk saat. Saatini ve kaça böleceğini sen seçersin, süre günlük çalışma süresinden sayılır, yani ücretinden düşülmez.

İkincisi altı aya kadar ücretsiz izindir. 16 haftalık (çoğul gebelikte 18 haftalık) sürenin bitiminde istersen verilir, ama adı üstünde: ücret yoktur ve o aylar yıllık ücretli izin hesabına katılmaz. Altı ayı sonuna kadar kullanan biri, o yılın yıllık izin hakkına bir gün bile yaklaşmaz.

Üçüncüsü yarım çalışmadır: haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin. Süre çocuk sırasına göre değişir — birinci doğumda 60, ikincide 120, üçüncü ve sonrakilerde 180 gün. Çoğul doğumda her birine otuzar gün eklenir, çocuk engelli doğduysa süre 360 güne çıkar. Bu haktan yararlanılan sürede süt iznine ilişkin hükümler uygulanmaz; ikisini üst üste koyamazsın.

İkinci ve üçüncü seçeneğin görünmeyen bedeli prim günüdür: ücretsiz geçen aylarda adına uzun vadeli sigorta primi yatmaz, dolayısıyla o günler emeklilik gününe eklenmez. Kaybın kaç güne denk geldiğini SGK prim günü hesaplama aracıyla ölç; o boşluğun sonradan parayla nasıl kapatıldığı bu sayfanın son bölümünde.

Babaya 5 gün ücretli izin verilir

Eşi doğum yapan işçiye beş gün ücretli izin verilir; dayanağı 4857 sayılı Kanun'un Ek 2. maddesidir. Bu beş gün ücretlidir ve parasını SGK değil işveren öder, maaştan kesinti olmaz. Aynı madde evlenme, evlat edinme ve birinci derece yakının ölümü hâllerinde üç gün öngörür — doğum için sayı beştir, üç değil.

Beş gün, kanunun tanıdığı hakkın tamamıdır. Daha uzun bir süre ancak işverenin kabulüyle ya da yıllık ücretli izinden gün kullanarak mümkün olur; birikmiş iznin varsa yıllık izin hesaplama aracıyla kaç günü olduğunu gör. Kamu görevlilerinin izinleri 657 sayılı Kanun'a tabidir ve buradaki süreler onları kapsamaz.

Aynı maddede az bilinen bir hak daha var: en az yüzde yetmiş oranında engelli ya da süreğen hastalığı olan çocuğun tedavisinde, hastalık raporuna dayalı olarak ve çalışan ebeveynden yalnız biri kullanmak şartıyla, bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde on güne kadar ücretli izin verilir.

Kanun iki özel durumu daha sayar. Anne doğumdan sonra vefat ederse iznin kalan bölümü babaya kullandırılır. Üç yaşını doldurmamış bir çocuk evlat edinildiğinde ise eşlerden birine, çocuğun teslim edildiği günden başlayan sekiz haftalık izin tanınır.

Rapor nereye düşer, para hangi yoldan gelir

Ödenek için ayrıca dilekçe vermen gerekmez. Doğum öncesi ve doğum sonrası raporlar hekim tarafından elektronik ortamda düzenlenip Kuruma iletilir; işveren de çalışılmadığına dair bildirimi girer. Bu iki kayıt tamamlandıktan sonra ödeme sosyal güvenlik il ya da merkez müdürlüğünce yapılır.

Para, anlaşmalı banka üzerinden T.C. kimlik numarana tanımlanarak gönderilir ve hesabına geçtiğinde telefonuna bilgilendirme mesajı düşer. İlan edilmiş sabit bir ödeme günü yoktur, bu yüzden kira ve fatura takvimini "ayın şu günü yatar" varsayımına bağlama. Ödemenin nerede olduğunu e-Devlet'teki "4A/4B İş Göremezlik Ödemesi Görme" ekranı gösterir.

Ödemeyi tamamen kapatan iki hata var: rapor almadan istirahate ayrılmak ve rapor sürerken çalışmak. İkisinde de o günler ödenek dışında kalır. Buna karşılık doğum tahminî tarihten geç gerçekleşirse aradaki süre boşa gitmez; sistem o günler için otomatik hastalık raporu düzenler.

Bu ödeneği devletin doğum yardımıyla ve emzirme ödeneğiyle karıştırma; üçü ayrı ödemedir ve ayrı şartlara bağlıdır. Emzirme ödeneği için aranan prim gün sayısı 90 değil 120'dir ve çocuğun canlı doğmuş olması aranır.

Doğum borçlanması izin değil, sonradan gün satın almaktır

Bu iki kavram sürekli birbirinin yerine kullanılıyor, oysa yönleri terstir. Doğum izni bugünü düzenler ve 112 günlük ödenek getirir. Doğum borçlanması geçmişe bakar: doğumdan sonra çalışmadan geçirdiğin ayları bugün prim ödeyerek hizmet gününe çevirirsin. Biri kanunun verdiği izin, öteki cebinden para çıkan bir alışveriştir.

Sınırları da serttir: en çok üç doğum ve her doğum için doğum tarihinden sonraki iki yıl, yani 720 gün. Üçünde de tam süre alınırsa toplam 2.160 güne çıkar. Adına prim yatmış görünen aylar satın alınamaz; ödenekli 112 günde zaten prim yattığı için borçlanma penceresi genellikle onun bittiği yerde, ücretsiz izinde ya da tamamen boşta geçen aylarda açılır.

2026'da doğum borçlanmasında oran %32'dir ve alt sınırdan bir günün bedeli 352,32 ₺'dir. Kendi çocukların için tutarı doğum borçlanması hesaplama aracı ayrı ayrı döker; şartların, ödeme süresinin ve borçlanmanın hangi durumda işe yaramadığının tamamı için eksik prim günü ve borçlanma rehberine bak.

Sık sorulan sorular

Doğum beklenenden erken oldu, kullanamadığım haftalar yanar mı?

Yanmaz. Doğum öngörülen tarihten önce gerçekleşirse, doğumdan önce kullanamadığın süre doğum sonrasındaki sekiz haftanın üzerine eklenerek kullandırılır; toplam hakkın korunur (4857 sayılı Kanun m.74). Tersi durumda, yani doğum beklenenden geç olduğunda da doğum sonrasındaki süre kısalmaz, çünkü o süre gerçekleşen doğum tarihinden başlar. Erken doğumda yapılacak iş, raporu ve gerçek doğum tarihini işverene bildirip iznin bitiş gününü yeniden hesaplatmaktır.

Doğum izninde maaşımı kim öder?

SGK öder, işveren değil. İzinli geçen günlerde işverenin ücret ödeme yükümlülüğü yoktur; o günlerin karşılığı geçici iş göremezlik ödeneğidir ve Kurumdan gelir. İşverenin ödenekle maaş arasındaki farkı tamamlaması zorunlu değildir; böyle bir yükümlülük yalnız iş sözleşmesine veya toplu sözleşmeye yazılmışsa doğar.

Rapor parası ne kadar?

Günlük kazancının üçte ikisi kadar; günlük kazanç, son üç ayın prime esas brüt ortalamasının 30'a bölünmesiyle bulunur. Hastanede yatılan günlerde oran yarıya iner. Brüt ortalaması 60.000,00 ₺ olan bir çalışanda günlük 1.333,33 ₺, 112 günün tamamında 149.332,96 ₺ eder. Günlük kazanç 2026'da 1.101,00 ₺'nin altına inmez, 9.909,00 ₺'nin üstüne çıkmaz.

Doğumdan önce ne zamana kadar çalışabilirim?

Doğuma üç hafta kalana kadar. Bunun için sağlığının uygun olması ve hekimin onay vermesi gerekir; üç haftadan sonra çalışma seçeneği tamamen kapanır. Çalıştığın haftalar kaybolmaz, doğum sonrası izne eklenir: tek bebekte doğum sonrası bölüm 8 haftadan 13 haftaya, çoğul gebelikte 15 haftaya çıkar. Toplam izin süresi ve SGK'nın ödediği gün sayısı değişmez.

Rapor parası için kaç gün prim gerekir?

Doğumdan geriye sayılan bir yılda kısa vadeli sigorta priminin 90 günü doldurmuş olması gerekir. Ayrıca istirahatin başladığı gün sigortalılık niteliğin sona ermemiş olmalı ve o süre içinde çalışmamış olmalısın. 90 günü doldurmayan da 16 haftalık izni kullanır, yalnız ödeneği alamaz. Gün sayını SGK prim günü hesaplama aracıyla kontrol et.

Babaya izin var mı?

Var: eşi doğum yapan işçiye beş gün ücretli izin verilir (4857 sayılı Kanun, Ek Madde 2). Bu beş günün ücretini işveren öder, maaştan kesilmez. Daha uzun bir süre kanundan gelmez; ancak işverenin kabulüyle ya da yıllık izinden gün kullanarak uzatılır. Kamu görevlileri 657 sayılı Kanun'a tabidir.

Doğum izni bitince ücretsiz izin alabilir miyim?

Evet, istersen 16 haftanın (çoğul gebelikte 18 haftanın) bitiminde altı aya kadar ücretsiz izin verilir. Bu aylarda ücret ödenmez ve o günler yıllık ücretli izin hesabına katılmaz. Ayrıca o aylarda adına uzun vadeli sigorta primi yatmadığı için günler emeklilik hesabına eklenmez; eksiği sonradan doğum borçlanmasıyla kapatmak mümkündür.

Kaynaklar

Bu rehberdeki oran ve tutarlar aşağıdaki resmî kaynaklardan alınmıştır. Son doğrulama: 9 Ağustos 2026.

• ÇSGB — 4857 sayılı İş Kanunu, madde 74 (Analık halinde çalışma ve süt izni) — "Kadın işçilerin doğumdan önce sekiz ve doğumdan sonra sekiz hafta olmak üzere toplam onaltı haftalık süre için çalıştırılmamaları esastır. Çoğul gebelik halinde doğumdan önce çalıştırılmayacak sekiz haftalık süreye iki hafta süre eklenir. Ancak, sağlık durumu uygun olduğu takdirde, doktorun onayı ile kadın işçi isterse doğumdan önceki üç haftaya kadar işyerinde çalışabilir. Bu durumda, kadın işçinin çalıştığı süreler doğum sonrası sürelere eklenir." Aynı madde: istek hâlinde altı aya kadar ücretsiz izin; bir yaşından küçük çocuk için günde toplam birbuçuk saat süt izni ve süt izninin günlük çalışma süresinden sayılması; yarım çalışma amaçlı ücretsiz izin birinci doğumda 60, ikincide 120, sonrakilerde 180 gün, çoğul doğumda otuzar gün ilave, çocuğun engelli doğması hâlinde 360 gün; annenin ölümü hâlinde kalan sürelerin babaya kullandırılması; üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden birine sekiz hafta izin
• ÇSGB — 4857 sayılı İş Kanunu, Ek Madde 2 (Mazeret izni) — Ek Madde 2 (Ek: 4/4/2015-6645/35 md.), 27 Ağustos 2026'da kanun metninden gözle okundu: "İşçiye; evlenmesi veya evlat edinmesi ya da ana veya babasının, eşinin, kardeşinin, çocuğunun ölümü hâlinde üç gün, eşinin doğum yapması hâlinde ise beş gün ücretli izin verilir." İkinci fıkra: "İşçilerin en az yüzde yetmiş oranında engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğunun tedavisinde, hastalık raporuna dayalı olarak ve çalışan ebeveynden sadece biri tarafından kullanılması kaydıyla, bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde on güne kadar ücretli izin verilir."
• SGK — Analık Hali — "Sigortalı kadının analığı halinde verilecek geçici iş göremezlik ödeneği, yatarak tedavilerde günlük kazancının yarısı, ayaktan tedavilerde ise üçte ikisidir." Şartlar: istirahatin başladığı tarihte sigortalılık niteliğinin sona ermemesi, doğumdan önceki 1 yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması, bu sürede çalışmamış olmak, doğumun gerçekleşmiş olması. Emzirme ödeneği için doğumdan önceki bir yılda en az 120 gün prim ve canlı doğum aranır
• SGK — Analık Halinde Geçici İş Göremezlik Ödeneği Ödenmesi — Ödenek "tekil gebelikte 112 gün, çoğul gebelikte 126 gün olmak üzere, anlaşmalı bankaya sigortalının T.C kimlik numarasına tanımlanarak" gönderilir. Rapor almadan istirahate ayrılan ya da rapora rağmen çalışan sigortalıya o süre için ödenek yapılmaz; geç doğumda geçen süre için sistem otomatik hastalık raporu düzenler. Ödeme, işverenin çalışılmadığına dair bildirimi girmesinden sonra sosyal güvenlik il/merkez müdürlüğünce yapılır
• SGK — Prime Esas Kazanç Miktarları (1/1–31/12/2026) — "Günlük kazanç alt sınırı: 1.101,00 TL / Aylık kazanç alt sınırı: 33.030,00 TL / Günlük kazanç üst sınırı: 9.909,00 TL / Aylık kazanç üst sınırı: 297.270,00 TL". Verilecek ödeneklerin hesabına esas günlük kazanç, üst sınırdan fazla olan sigortalılarda üst sınır üzerinden hesaplanır. Sayfadaki 888,89 ₺ / 1.333,33 ₺ / 2.666,67 ₺ / 6.606,00 ₺ günlük ödenekler bu sınırlar içindeki günlük kazançların üçte ikisidir
• Mevzuat Bilgi Sistemi — 5510 sayılı Kanun, madde 41 (borçlanma) — MADDE 41 birinci fıkra (a) bendi: sigortalı kadının "üç defaya mahsus olmak üzere doğum tarihinden sonra iki yıllık süreyi geçmemek kaydıyla borçlanılacak sürelerde uzun vadeli sigorta kolları açısından sigortalı sayılmaması ve çocuğunun yaşaması şartlarıyla" talep ettiği süreler borçlanılabilir. Fıkranın sonu: prim, seçilen günlük kazancın "(a) bendinde bulunanlar için %32'si diğerleri için %45'i" üzerinden hesaplanır. Alt sınırdan doğum borçlanmasının günlük bedeli 1.101,00 × %32 = 352,32 ₺'dir

Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, tıbbi veya sosyal güvenlik danışmanlığı yerine geçmez. İzin süreleri tahminî doğum tarihine göre kurulur, kesin süreler düzenlenen raporlarla belirlenir; ödenek tutarı ise SGK kayıtlarındaki prime esas kazançlara ve prim gün sayınıza göre kesinleşir. Hak sahipliği değerlendirmesini Sosyal Güvenlik Kurumu yapar; kesin tutar ve şartlar için Kuruma başvurunuz, iş sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda bir avukata danışınız.